Transmural collaborative care model for cardiovascular risk management and medication review for patients using antipsychotics (TACTIC): feasibility and evaluation study
Naar een betere medicatiecontrole en cardiovasculair risicomanagement bij antipsychoticagebruikers (TACTIC)
Mensen die antipsychotica gebruiken, lopen een verhoogd risico op hart- en vaatziekten.
Studie
In de TACTIC-studie is onderzocht hoe dat risico kan worden verlaagd. Deelnemers bekeken een voorlichtingsvideo, gevolgd door een overleg met hun huisarts, praktijkverpleegkundige, psychiater en een ervaringsdeskundige. Samen bespraken zij het medicijngebruik, vaatrisico en mogelijke aanpassingen. Daarna besloten deelnemer en huisarts welke adviezen zij wilden overnemen.
Uitkomsten
Mensen twijfelden over deelname uit angst om hun medicatie te moeten stoppen of vanwege persoonlijke problemen.
Hoewel het niet is gelukt om genoeg deelnemers te werven, bleek uit de gegevens van 140 patiënten dat TACTIC leidde tot een kleine maar meetbare daling van het risico op hart- en vaatziekten. De kwaliteit van leven veranderde niet.
Door TACTIC stegen de zorgkosten in geringe mate. Er waren meer kosten voor inzet van zorgverleners en medicijnen voor hart- en vaatziekten, en minder kosten voor antipsychotica.
Als extra opbrengst bleek dat de deelnemende praktijken een verbeterde samenwerking kregen tussen huisartspraktijk, psychiater en ervaringsdeskundigen.
Samenvatting bij aanvang studie
Veel mensen worden door de psychiater terugverwezen naar de huisarts wanneer ze stabiel zijn.
Echter, als zij langdurig een antipsychoticum gebruiken, hebben zij een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Huisartsen zijn minder goed op de hoogte van de nadelen van antipsychotica dan psychiaters. Zij herhalen de medicatie zoals dat door de psychiater werd gestart zonder gerichte controles.
Onderzoek
De TACTIC studie heeft als doel het onnodig gebruik van antipsychotica te verminderen en het risico op hart- en vaatziekten te verlagen in drie stappen. In Stap 1 worden de deelnemers geïnformeerd in een groepsbijeenkomst. In Stap 2 evalueert een psychiater het antipsychoticagebruik samen met de patiënt, een naaste, de huisarts en de verpleegkundige. In Stap 3 maken de huisarts en de patiënt een plan voor wijzigingen en controles.
Verwachte uitkomst
In deze studie wordt getest of TACTIC leidt tot een betere kwaliteit van leven en een lager risico op hart- en vaatziekten bij mensen met antipsychotica en of de interventie kosteneffectief is.
Producten
Auteur: Kirsti M. Jakobs, Karlijn J. van den Brule-Barnhoorn, Jan van Lieshout, Joost G.E. Janzing, Wiepke Cahn, Wietske Kievit, Steven Teerenstra, Maria van den Muijsenbergh, Marion C.J. Biermans, Erik W.M.A. Bischoff
Magazine: Contemporary Clinical Trials Communications
Begin- en eindpagina: 101418-101418
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2451865424001650?via%3Dihub
Auteur: Jakobs K, Lautan L, Lucassen P, Janzing J, van Lieshout J, Biermans MCJ, Bischoff EWMA.
Magazine: Eur J Gen Pract.
Begin- en eindpagina: 191-199
Auteur: Kirsti M. Jakobs, Karlijn J. van den Brule-Barnhoorn, Jan van Lieshout, Joost G. E. Janzing, Wiepke Cahn, Maria van den Muijsenbergh, Marion C. J. Biermans & Erik W. M. A. Bischoff
Magazine: Scientific Reports
Begin- en eindpagina: 12367-12367
Link: https://www.nature.com/articles/s41598-024-62349-9
Auteur: Jakobs KM, Posthuma A, de Grauw WJC, Schalk BWM, Akkermans RP, Lucassen P, Schermer T, Assendelft WJJ, Biermans MJC.
Magazine: BMC Fam Pract
Begin- en eindpagina: 153-
Auteur: Bischoff EWMA, Jakobs KM, Assendelft WJJ.
Magazine: BMC Med
Begin- en eindpagina: 339-
Auteur: Karlijn Joëlle van den Brule-Barnhoorn, Kirstine Marieke Jakobs, Jan van Lieshout, Sietske Grol, Joost Janzing, Wiepke Cahn, Marion Biermans and Erik Bischoff
Magazine: BJGP Open
Link: https://bjgpopen.org/content/early/2025/08/06/BJGPO.2025.0014
Auteur: Elis van Atten
Magazine: Tijdschrift voor praktijkondersteuners en praktijkverpleegkundigen
Link: https://www.tvpo.nl/magazine/tvpo-2-3/
Auteur: Kirsti Jakobs, Karlijn van de Brule, Jan van Lieshout, Wiepke Cahn, Joost Janzing, Marion Biermans en Erik Bischoff
Auteur: Karlijn van den Brule, Kirsti Jakobs, Sietzke Grol, Jan van Lieshout, Marion Biermans, Erik Bischoff
Link: https://medischescholing.nl/praktijkondersteuner-huisarts-poh/org/2433/medisch-educatie-platform/cursus/67842/het-cvrm-spreekuur
Auteur: K.M. Jakobs
Link: https://www.ru.nl/over-ons/agenda/cardiovascular-risk-management-for-patients-with-a-severe-mental-illness