Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Transmural collaborative care model for cardiovascular risk management and medication review for patients using antipsychotics (TACTIC): feasibility and evaluation study

Naar een betere medicatiecontrole en cardiovasculair risicomanagement bij antipsychoticagebruikers (TACTIC)


Mensen die antipsychotica gebruiken, lopen een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. 

Studie

In de TACTIC-studie is onderzocht hoe dat risico kan worden verlaagd. Deelnemers bekeken  een voorlichtingsvideo, gevolgd door een overleg met hun huisarts, praktijkverpleegkundige, psychiater en een ervaringsdeskundige. Samen bespraken zij het medicijngebruik, vaatrisico en mogelijke aanpassingen. Daarna besloten deelnemer en huisarts welke adviezen zij wilden overnemen. 

Uitkomsten

Mensen twijfelden over deelname uit angst om hun medicatie te moeten stoppen of vanwege persoonlijke problemen. 
Hoewel het niet is gelukt om genoeg deelnemers te werven, bleek uit de gegevens van 140 patiënten dat TACTIC leidde tot een kleine maar meetbare daling van het risico op hart- en vaatziekten. De kwaliteit van leven veranderde niet. 
Door TACTIC stegen de zorgkosten in geringe mate. Er waren meer kosten voor inzet van zorgverleners en medicijnen voor hart- en vaatziekten, en minder kosten voor antipsychotica. 
Als extra opbrengst bleek dat de deelnemende praktijken een verbeterde samenwerking kregen tussen huisartspraktijk, psychiater en ervaringsdeskundigen.
 

Samenvatting bij aanvang studie

Veel mensen worden door de psychiater terugverwezen naar de huisarts wanneer ze stabiel zijn.
Echter, als zij langdurig een antipsychoticum gebruiken, hebben zij een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Huisartsen zijn minder goed op de hoogte van de nadelen van antipsychotica dan psychiaters. Zij herhalen de medicatie zoals dat door de psychiater werd gestart zonder gerichte controles.

Onderzoek

De TACTIC studie heeft als doel het onnodig gebruik van antipsychotica te verminderen en het risico op hart- en vaatziekten te verlagen in drie stappen.  In Stap 1 worden de deelnemers geïnformeerd in een groepsbijeenkomst. In Stap 2 evalueert een psychiater het antipsychoticagebruik samen met de patiënt, een naaste, de huisarts en de verpleegkundige. In Stap 3 maken de huisarts en de patiënt een plan voor wijzigingen en controles.

Verwachte uitkomst

In deze studie wordt getest of TACTIC leidt tot een betere kwaliteit van leven en een lager risico op hart- en vaatziekten bij mensen met antipsychotica en of de interventie kosteneffectief is.

Producten

Titel: Transmural collaborative care model for cardiovascular risk management and medication review in patients using antipsychotics in primary care (TACTIC): A study protocol of an incomplete stepped wedge cluster randomized trial
Auteur: Kirsti M. Jakobs, Karlijn J. van den Brule-Barnhoorn, Jan van Lieshout, Joost G.E. Janzing, Wiepke Cahn, Wietske Kievit, Steven Teerenstra, Maria van den Muijsenbergh, Marion C.J. Biermans, Erik W.M.A. Bischoff
Magazine: Contemporary Clinical Trials Communications
Begin- en eindpagina: 101418-101418
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2451865424001650?via%3Dihub
Titel: Cardiovascular risk management in patients with severe mental illness or taking antipsychotics: A qualitative study on barriers and facilitators among dutch general practitioners.
Auteur: Jakobs K, Lautan L, Lucassen P, Janzing J, van Lieshout J, Biermans MCJ, Bischoff EWMA.
Magazine: Eur J Gen Pract.
Begin- en eindpagina: 191-199
Titel: Transmural collaborative care model for the review of antipsychotics: a feasibility study of a complex intervention.
Auteur: Kirsti M. Jakobs, Karlijn J. van den Brule-Barnhoorn, Jan van Lieshout, Joost G. E. Janzing, Wiepke Cahn, Maria van den Muijsenbergh, Marion C. J. Biermans & Erik W. M. A. Bischoff
Magazine: Scientific Reports
Begin- en eindpagina: 12367-12367
Link: https://www.nature.com/articles/s41598-024-62349-9
Titel: Cardiovascular risk screening of patients with serious mental illness or use of antipsychotics in family practice
Auteur: Jakobs KM, Posthuma A, de Grauw WJC, Schalk BWM, Akkermans RP, Lucassen P, Schermer T, Assendelft WJJ, Biermans MJC.
Magazine: BMC Fam Pract
Begin- en eindpagina: 153-
Titel: Cardiovascular risk management in patients using antipsychotics: it is time to take action.
Auteur: Bischoff EWMA, Jakobs KM, Assendelft WJJ.
Magazine: BMC Med
Begin- en eindpagina: 339-
Titel: Cardiovascular risk management in patients using antipsychotics – a qualitative feasibility study
Auteur: Karlijn Joëlle van den Brule-Barnhoorn, Kirstine Marieke Jakobs, Jan van Lieshout, Sietske Grol, Joost Janzing, Wiepke Cahn, Marion Biermans and Erik Bischoff
Magazine: BJGP Open
Link: https://bjgpopen.org/content/early/2025/08/06/BJGPO.2025.0014
Titel: Onderbelicht bij CVRM
Auteur: Elis van Atten
Magazine: Tijdschrift voor praktijkondersteuners en praktijkverpleegkundigen
Link: https://www.tvpo.nl/magazine/tvpo-2-3/
Titel: Naar een betere medicatiecontrole en CVRM bij antipsychotica gebruikers. Een kwantitatieve analyse van de TACTIC pilot studie
Auteur: Kirsti Jakobs, Karlijn van de Brule, Jan van Lieshout, Wiepke Cahn, Joost Janzing, Marion Biermans en Erik Bischoff
Titel: Naar een betere medicatiecontrole en CVRM bij antipsychotica gebruikers. Een kwalitatieve analyse van de TACTIC pilot studie
Auteur: Karlijn van den Brule, Kirsti Jakobs, Sietzke Grol, Jan van Lieshout, Marion Biermans, Erik Bischoff
Titel: Improving medication review and cardiovascular risk management in patients using antipsychotics
Titel: Improving medication review and cardiovascular risk management in patients using antipsychotics
Titel: Een 24-delige geaccrediteerde podcastserie, gericht op de praktijkondersteuner van de huisarts, waarin gasten worden ontvangen om verschillende onderwerpen rondom CVRM te bespreken. Van obesitas tot roken, en van diabetes tot leefstijlinterventies: alle a
Link: https://medischescholing.nl/praktijkondersteuner-huisarts-poh/org/2433/medisch-educatie-platform/cursus/67842/het-cvrm-spreekuur
Titel: Cardiovascular risk management for patients with a severe mental illness
Auteur: K.M. Jakobs
Link: https://www.ru.nl/over-ons/agenda/cardiovascular-risk-management-for-patients-with-a-severe-mental-illness

Kenmerken

  • Projectnummer:
    10140021910502
  • Looptijd: 100%
    Looptijd: 100 %
    2020
    2025
  • Gerelateerde programma's:
  • Gerelateerde subsidieronde:
  • Projectleider en penvoerder:
    Biermans
  • Verantwoordelijke organisatie:
    Radboudumc