Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Development of guidelines regarding ethical dilemmas in mental health care for asylum seekers

Dit project gaat over de ontwikkeling van richtlijnen voor behandelaren die in de Geestelijke Gezondheids Zorg (GGZ) voor asielzoekers te maken krijgen met ethische dilemma’s. Ethische dilemma’s kunnen ontstaan als de behandeling van een asielzoeker in conflict lijkt of dreigt te komen met de professionele standaarden van behandelaars in de GGZ. Bij dergelijke conflicten maken behandelaars ethische afwegingen afgeleid van vier typen principes met als één van de meest relevante: ‘do no harm’.

Behandelaren in de praktijk geven aan behoefte te hebben aan de ontwikkeling van een referentiekader. Op basis van internationale wetenschappelijke literatuur, interviews en focusgroepen met behandelaars in de GGZ zullen de richtlijnen ontwikkeld worden. Deze richtlijnen worden getoetst aan bruikbaarheid in de praktijk en ter bekrachtiging voorgelegd aan beroepsverenigingen van behandelaren in de GGZ. De richtlijnen worden ook met een focusgroep bestaande uit asielzoekers besproken.

Producten

Titel: Ethische dilemma's in de GGZ voor asielzoekers
Titel: Handreiking ethische dilemma's in de GGZ voor asielzoekers

Verslagen


Eindverslag

Zorgverleners in de GGZ worstelen regelmatig met ethische dilemma’s in hun zorg voor asielzoekers. Om deze ethische dilemma’s nader te exploreren is de internationale literatuur bestudeerd en vonden individuele interviews en focusgroepen plaats met een gevarieerde groep professionals in de GGZ. Ook zijn de bevindingen uit het onderzoek besproken met een panel van (ex) asielzoekers. Door o.a. interculturele verschillen blijken standaarden voor goed zorgverlenerschap in de GGZ voor asielzoekers soms lastiger overeind te houden. Medische en juridische belangen vermengen zich met elkaar. Persoonlijke en professionele waarden, zoals ‘goed doen’, ‘vertrouwen’ en ‘rechtvaardigheid’, komen in de praktijk zo nu en dan met elkaar in conflict waardoor er een ethisch dilemma ontstaat. De dilemma’s spelen zich af op verschillende niveaus, namelijk in het directe contact met de asielzoeker, in de interactie met collega’s en leidinggevenden, in het contact met derden, en ten opzichte van de samenleving. Op basis van de bevindingen van het onderzoek en met gebruikmaking van de waarden van de principe ethiek en de zorgethiek is de handreiking ontwikkeld.
Voor de ontwikkeling van een handreiking voor ethische dilemma’s in de GGZ voor asielzoekers werd eerst de internationale literatuur op dit terrein geanalyseerd. Vervolgens werden zes zorgverleners werkzaam in de specialistische GGZ centra, de reguliere GGZ en als GGZ consulent in het Gezondheidscentrum voor Asielzoekers (GC A), individueel geïnterviewd, waarbij hen werd gevraagd naar de belangrijkste spanningen die zij in de dagelijkse praktijk met asielzoekers ervaren. Reden om niet direct naar ethische dilemma’s te vragen was dat zij die veelal niet als zodanig herkennen. Uit de literatuur en de interviews konden de belangrijkste thema’s die een rol spelen bij het optreden van ethische dilemma’s in de GGZ voor asielzoekers worden onderscheiden. Deze thema’s zijn vervolgens voorgelegd aan drie focusgroepen en met de deelnemers nader geëxploreerd. Daarbij zijn ook de handelingsopties besproken. Ook deze focusgroepen werden samengesteld uit GGZ consulenten van het GC A, de specialistische GGZ centra en de reguliere GGZ. Een bijeenkomst met een vierde focusgroep bestaande uit zorgverleners van de reguliere GGZ wordt op dit moment georganiseerd. Ter aanvulling van de databronnen is een deskundige die veelvuldig door collega’s voor ethische dilemma’s wordt geconsulteerd geïnterviewd. Tevens wordt de voorzitter van een medisch ethische commissie van een gespecialiseerde GGZ instelling voor asielzoekers binnenkort geïnterviewd. Daarbij zal de aandacht vooral gaan naar handelingsopties bij de meest voorkomende ethische dilemma’s.

Snel naar

  • Ethiek

    • Kenmerken

    • Projectnummer:
      731010008
    • Looptijd: 100%
      2013
      2015
    • Gerelateerde programma's:
    • Gerelateerde subsidieronde:
      Pijler 1
    • Projectleider en penvoerder:
      Dr. S.A. Kramer
    • Verantwoordelijke organisatie:
      Johannes Wier Stichting

    Uitgebreide samenvatting: Handreiking en e-learning voor professionals in de GGZ-zorg voor asielzoekers

    GGZ-professionals die werken met asielzoekers, kampen vaak met ethische dilemma’s. Deze komen voort uit belangen die door elkaar lopen en die kunnen conflicteren met hun professionele standaarden. Om hen daarbij te helpen, is er een handreiking gemaakt en vervolgens ook een e-cursus.