Identificatie van en proactieve palliatieve zorg bij patiënten met COPD: een shared care project van longarts en huisarts

PROLONG: Een gecontroleerd multi-center onderzoek naar de identificatie van patiënten met COPD met een slechte prognose en de implementatie van proactieve palliatieve zorg. Samenvatting: Achtergrond: Proactieve palliatieve zorg is nog niet erg gebruikelijk bij patiënten met COPD. Belangrijke barrières zijn de identificatie van patiënten met COPD met een slechtte prognose en de organisatie van proactieve palliatieve zorg specifiek voor de COPD-patiënt. Recentelijk is een set van indicatoren ontwikkeld om patiënten met COPD te identificeren die na een ziekenhuisopname vanwege een acute exacerbatie een verhoogd risico lopen op heropname of overlijden. Alleen na identificatie van deze patiënten met een slechte prognose kan een multidisciplinaire aanpak van proactieve palliatieve zorg starten, waarbij naast de gebruikelijke zorg door de longarts expliciete aandacht voor de kwaliteit van het resterende leven plaatsvindt. Methode/design: De PROLONG studie is een prospectieve gecontroleerde multi-center studie waaraan 6 ziekenhuizen deelnemen. Drie ziekenhuizen zijn geselecteerd voor de interventieconditie vanwege de aanwezigheid van een palliatief consultteam; de andere ziekenhuizen vormen de controleconditie. De onderzoekspopulatie bestaat uit patiënten met COPD en hun belangrijkste mantelzorger. Patiënten worden geincludeerd gedurende ziekenhuisopname vanwege een acute exacerbatie (AECOPD). Alle patiënten ontvangen standaardzorg van de longarts. Daarnaast zullen díe patiënten in de interventieconditie die voldoen aan twee of meer criteria van de set van indicatoren voor proactieve palliatieve zorg aanvullend regelmatige consulten hebben met een consulent palliatieve zorg. De doelen van de PROLONG studie zijn: 1) het onderzoeken van het discriminerend vermogen van de voorgestelde set van indicatoren (indicatorenstudie) en 2) het onderzoeken van de effecten van proactieve palliatieve zorg op de kwaliteit van leven van de patiënten en hun mantelzorgers (interventiestudie). De primaire uitkomstmaat van de indicatorenstudie is duur van overleving. De primaire uitkomstmaat van de interventiestudie is verandering in kwaliteit van leven gemeten met de St George Respiratory Questionnaire (SGRQ) drie maanden na de inclusie. Discussie: De PROLONG studie kan leiden tot beter begrip van het startmoment en de effectiviteit van proactieve palliatieve zorg. Innovatieve aspecten van de PROLONG studie zijn het gebruik van een set van indicatoren voor proactieve palliatieve zorg, de actieve betrokkenheid van een palliatief consultteam en het gebruik van een individueel op de patiënt toegesneden proactief palliatief zorgplan.