Modelleren van wisselwerking tussen verspreiding van (des)informatie en infectieziekten (TRENDING)
Rekenmodellen zijn belangrijk voor het informeren van beleid tijdens pandemieën. Een essentieel concept ontbreekt echter in de huidige modellen: de infodemie. Een infodemie is een overvloed aan informatie, inclusief misinformatie en desinformatie, gedurende een uitbraak of crisis. Deze informatie kan net zo besmettelijk zijn als de pandemische ziekteverwekker zelf, verspreidt zich via online en offline netwerken en heeft een directe invloed op de publieke gezondheid.
Doel
TRENDING beoogt de inzicht te vergroten van de relatie tussen infodemische (informatie) en pandemische (infectie) transmissiedynamica tijdens een pandemie. Hiervoor wordt een wiskundig model ontwikkeld dat beiden op innovatie wijze combineert.
Aanpak/werkwijze
Er wordt een deterministisch compartiment model ontwikkeld, waarbij mensen worden gekarakteriseerd door het aantal offline contacten waarover transmissie van luchtweginfecties plaatsvindt, een aantal persoonlijkheidskenmerken (bijv. onderliggende waarden, attitudes, politieke standpunten) en informatiebronnen (familie/vrienden en infodiet (dat wil zeggen blootstelling aan informatie)). Het model wordt voorzien van empirische gegevens door een survey uit te voeren onder de Nederlandse volwassen bevolking. De survey omvat vragen over demografische gegevens, persoonlijkheidskenmerken, online/offline contacten, primaire informatiebronnen en maatregelen voor infectiepreventie. Daarnaast wordt een vignetonderzoek opgenomen om de intentie te meten tot vertrouwen en delen van content, en om inzicht in effecten van infodemische managementinterventies te verkrijgen.
Samenwerkingspartners
In dit project is er een multidisciplinaire samenwerking tussen het academisch werkveld en de toegepaste publieke gezondheidszorg op het gebied van infectieziektebestrijding. Dit is essentieel bij het ontwerpen van zowel effectieve als haalbare strategieën voor een mogelijke volgende grote uitbraak of pandemie. Met betrekking tot de praktijk van de volksgezondheid en infectieziektebestrijding werken de Vrije Universiteit (taal, literatuur en communicatie) en het Amsterdam UMC (medische microbiologie) samen met belangrijke lokale (GGD Amsterdam), nationale (RIVM) en internationale (WHO) partijen. Dit waarborgt afstemming en koppeling tussen verschillende activiteiten met betrekking tot pandemische paraatheid op alle niveau’s van publieke gezondheidsinstellingen (lokaal/nationaal/internationaal), inclusief infodemiebeheer, waarbij globaal denken en lokaal handelen centraal staan.
(Verwachte) resultaten
Met het model kan ingeschat worden welke (reeks van) infodemische managementinterventies en onder welke omstandigheden, de grootste impact zullen hebben op de respons tijdens een pandemie. Dit biedt bruikbare inzichten voor mensen die werkzaam zijn op het gebied van infectieziektebestrijding en volksgezondheidscommunicatie. De resultaten van het project kunnen infodemische paraatheid versterken en daarmee pandemische paraatheid. De resultaten van dit project worden eind 2025 verwacht.