PerfectFit@Night: an integrated intervention to improve sleep and sustainable employability of night workers in the healthcare sector
PerfectFit@Night: een geïntegreerde interventie voor betere slaap en duurzame inzetbaarheid van nachtwerkers in de zorg
Algemene samenvatting
Nachtwerk komt veel voor in de zorg, maar kan schadelijk zijn voor de gezondheid. In het project PerfectFit@Night is een interventie ontwikkeld en getest die gericht is op het verbeteren van slaap, het verminderen van vermoeidheid en het bevorderen van herstel bij zorgmedewerkers met nachtdiensten. De interventie werd succesvol uitgevoerd binnen het Erasmus MC en bestond uit vijf onderdelen. Deelnemers ervaarden minder slapeloosheid, vermoeidheid en herstelbehoefte, zonder dat één specifiek onderdeel hiervoor verantwoordelijk was.
Doel
Het doel van het project was het ontwikkelen en evalueren van een geïntegreerde interventie om slaap, vermoeidheid en herstelvermogen van nachtwerkers in de zorg te verbeteren. De effectiviteit, het implementatieproces en de uitvoerbaarheid van deze interventie zijn systematisch onderzocht.
Aanpak/Werkwijze
De interventie werd participatief ontwikkeld op basis van literatuur, interviews en praktijkvoorbeelden. De vijf onderdelen richtten zich op kennisvergroting (e-learning), powernaps, gezonde voeding tijdens de nachtdienst, slaapcoaching, en gezond roosteren. De implementatie vond plaats op 12 afdelingen binnen het Erasmus MC. De effecten werden gemeten vóór, direct na en drie maanden na afloop van de interventieperiode. Naast een effectevaluatie werd ook een procesevaluatie uitgevoerd.
Samenwerkingspartners
De interventie is ontwikkeld in samenwerking met Erasmus MC en TNO. Nachtwerkers werden actief betrokken bij de ontwikkeling via interviews en feedbackmomenten. Binnen het Erasmus MC waren diverse afdelingen en HR/arbodiensten betrokken bij de uitvoering en evaluatie. De samenwerking maakte het mogelijk om theorie, praktijkervaring en gebruikersinzichten effectief te combineren in één interventieprogramma.
Resultaten
Deelnemers aan PerfectFit@Night rapporteerden een significante afname in nachtdienst-gerelateerde slapeloosheid, vermoeidheid en herstelbehoefte. De kracht lag in de combinatie van verschillende interventieonderdelen, afgestemd op individuele behoeften. Hoewel de implementatie tijdens de interventie succesvol was, bleef structurele borging binnen de organisatie beperkt. De resultaten zijn gedeeld via wetenschappelijke publicaties, presentaties en een Nederlandstalig handboek. Toekomstige implementatie vraagt om organisatorische steun, duidelijke richtlijnen en inzet van ambassadeurs onder nachtwerkers.
Producten
Auteur: van Elk F, Robroek SJW, Burdorf A, Oude Hengel KM.
Magazine: Occup Environ Med
Begin- en eindpagina: 27-33
Link: https://oem.bmj.com/content/80/1/27
Auteur: Joanne Wienen
Magazine: NRC
Link: https://www.nrc.nl/nieuws/2021/11/11/werken-in-de-nacht-is-topsport-maar-dan-zonder-coaches-die-je-gezond-en-fit-houden-a4065142#:~:text=Alleen%20waar%20topsporters%20een%20team,hun%20gezondheid%20periodiek%20wordt%20bekeken.
Auteur: van Elk F, Loef B, Proper KI, Burdorf A, Robroek SJW, Oude Hengel KM.
Magazine: Int Arch Occup Environ Health.
Link: https://link.springer.com/article/10.1007/s00420-023-02033-z
Auteur: van Elk F, Robroek SJW, Smits-de Boer S, Kouwenhoven-Pasmooij TA, Burdorf A, Oude Hengel KM.
Magazine: BMC Public Health
Link: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9014783/
Auteur: van Elk F, Lammers-van der Holst HM, Robroek SJW, Burdorf A, Oude Hengel KM.
Magazine: Int J Nurs Stud.
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0020748924001949?via%3Dihub
Auteur: Fleur van Elk Heidi Lammers van der Holst Suzan Robroek Alex Burdorf Karen Oude Hengel
Link: https://www.icoh2024.ma/